Кумыкский язык и литература

Иш 1. «Сезлюк иш» ИШ: Теория: сезлюк иш охувчуланы сез байлыгъын артдыра ва тюз сейлемеге кемек эте. 1А. 1. Берилген сезлени нече гьарпы ва авазы бар. Къайсы сёзде гьарпланы ва авазланы санаву тенг? 1. Атъёкъ; 2. Зиярат; 3. Тарбия; 4. Мая; 5. Гюзгю. 1А. ишни этилеген кюю: Сезени тептерлеге языгъыз ва яшыл тюслю къалам булан нече гьарпы ва нече авазы бары гер- сетигиз, гьарпы да авазы да тенг сезлени тюбюне гьыз тартыгъыз. 1Б. Сёзню тизимине гере айырыгъыз. Масала: яшыллыкъгъа Тапшурув: Яшыллыкълар, къаттыгюн, китапгъа, топну, ишден, ту- варчы, тереклени. 1Б. ишни этилеген кюю: Тептеригизге сезлени языгъыз ва яшыл тюслю къалам булан оланы тизимине гере яйырыгъыз. Иш 2. «Айтывлар» ИШ: Теория: Айтывларда халкъны гьакъыл- лыгъы герсетиле, хыйлы йыллар, асруланы узагъ- ында жыйылгъан. Айтывланы билме бек тарыкъ, неге тюгюл оланы ичне жыйылгъан яшавлукъну гьакъыллыгъы. Халкъ авуз яратывчулукъну бир тайпасы болуп да геле.

2А. берилген сезлерден айтывлар тизигиз ва токътав белгилерин салыгъыз: 1. Абурлу, сюйсенг, атанг, анангны, абурла, болмагъа. 2. Игит, керен, осал, минг, оьлер, бир, оьлер, керен. 3. Заманлар, халкъ, гетмес, гетер. 2А ишни этилеген кюю: Гьар сатырда берилген сезлени жыйып айтыв тизигиз. Бир сатырдагъы сезлерден бир айтыв ти- зиле. Масала: игитлеге, оьлмек, тувмакъ, ёкъ, бардыр. --- Игитлеге тувмакъ бардыр, оьлмек ёкъ. 
Иш 3: «ОРФОГРАФИЯ ВА ПУНКТУАЦИЯ» ИШ: 3А. Берилген текстде тийишли ердерде токътав белгилени салыгъыз, бюртюклени орнун- да тийишли гьарпны да салыгъыз ва жаяланы ача туруп язып алыгъыз. Загьидатны атасы Баммат совхозну мастерскоюн…а тракторланы яраш…ыра. Анасы Аймесей овощ бригадада ишл…й. Оьзю Загидат уьч..нчю кла(с,сс)да охуй. Аймесей эрте…лер тез туруп, сыйырны сава, аш эт(е,э). Баммат гьайва…лагъа ем сала абзар- ны ж(ы,и)йышд..ра. Сонг олар, аш да ашап ишл… рине гете. Загьидат уьйн… де сибирип булакъ…ан сув да ташып дарсларын да этип, школагъа гете. Школадан къай…гъанда да Загьидат бош тур- май. Анасына уьйде к(ё,о)мек эте. Ол оьзюню оп… ракъларын жува итив ура ашгъа картоп арчый. Анасы къ…зындан бек рази. 3А ишни этеген кюю: Берилген текстни ичинде тюшюрюлген гьарпла- ны салыгъыз ва жаяланы ачыгъыз, сонг тийишли ерлерде токътав белгилени сала туруп, берилген текстни гёчюрюп алыгъыз. Бюртюклени орунда са- лагъан гьарпланы ва салынмай къалгъан токътав белгилени де, жаялардан алынгъан гьарпланы да яшыл тюслю къаламыгъыз булан языгъыз. 
Иш 4:  «ЯРАТЫВЧУЛУКЪ ИШ» ИШ: 4А: Берилген темалагъа гере гиччирек со- чинение языгъыз. Тема 1: «Мени Дагъыстаным» Тема 2: «Мени агьлюм» Тема 3: «Гиччи къурдашым» 4А ишни этилеген кюю: Тептеригизге гиччирек сочинение языгъыз ва башлап темасын яшыл тюслю къаламыгъыз булан языгъыз. Сочинениени ичинде 70-ден аз сез бол- масын.
ИШ 5: «ТАРЫКЪ КИТАПЛАР» ИШ: 5А. Шу тюпдеги асарланы охугъуз 1. Акав Акавов «Зурнайчыны хабары» 2. Магьаммат-Солтан Ягьияев «Гюмюш карандаш» 3. Расул Гьамзатов «Ана тил» ва шу оьрдеги асар- ланы охугъан сонг гиччирек сочинение языгъыз 5А ишни этеген кюю: Охугъан асарларыгъызгъа гере тептерлеригиз- ге гиччирек сочинение языгъыз. Шо ишигизде 70-ден кем сез болмасын. Асаргъа гере сизин ой- ларыгъызны герсетигиз, негер уьйретегенни асар, сизин къаравугъузну языгъыз.

Версия для печати

Комментарии

Комментариев нет
Добавить комментарий
Ваше имя*:
Комментарий*:
Введите буквы с картинки*: CAPTCHA
 

Возврат к списку